KwarantGranie z Archetti

„Muzyka nocy” to pierwszy z trzech koncertów Archetti Orkiestry Kameralnej Miasta Jaworzna transmitowany on-line w ramach projektu KwarantGranie. Widzowie transmisji live, za pośrednictwem Facebooka oraz YouTube’a, będą mogli usłyszeć najpiękniejsze dzieła muzyki kameralnej. Szczegóły: www.facebook.com/OrkiestraArchetti/

Program:

Wolfgang Amadeus Mozart – Eine Kleine Nachtmusik

Luigi Boccherini – Musica notturna delle strade di Madrid

Arnold Schönberg – Verklärte Nacht

Eine kleine Nachtmusik, czyli Serenada na orkiestrę smyczkową G-dur nr 13 KV 525, a dosłownie Mała nocna muzyka to jedna z najbardziej znanych kompozycji Wolfganga Amadeusza Mozarta podziwiana za żywą, radosną jakość i niezapomniane melodie. Pierwotnie utwór napisany na kwartet smyczkowy cieszy się dużą popularnością wśród orkiestr smyczkowych. Chociaż pierwotnie słowo „serenada” oznaczało wieczorną pieśń dla zalotów, termin ten pod koniec XVIII wieku był szeroko używany do opisania utworu kameralnego przeznaczonego do lekkiej rozrywki z okazji spotkania towarzyskiego. Serenady cieszyły się dużą popularnością w południowo-środkowej Europie, szczególnie w Wiedniu, gdzie Mozart spędził ostatnią dekadę swojego życia. W tym czasie zespoły wykonywały serenady w wiedeńskich parkach i ogrodach, a tworzenie takich dzieł stało się lukratywnym źródłem dochodów kompozytorów.

Części utworu:

  1. Allegro
  2. Romanca (Andante)
  3. Menuet (Allegretto)
  4. Rondo (Allegro)

Musica notturna delle strade di Madrid to kwintet na instrumenty strunowe autorstwa Luigi Boccheriniego, włoskiego kompozytora epoki klasycyzmu. Kompozycja przedstawiająca tętniące życiem ulice nocnego Madrytu powstała w czasie służby kompozytora na dworze hiszpańskim w latach 1761-1805. Biograf Boccheriniego J. Tortella tak pisał: “Inspiracją były sceny z nocnego życia Madrytu, wydaje się, że był to nostalgiczny powrót do radosnego zgiełku stolicy, przywołujący dźwięki kościelnych dzwonów wzywających do modlitwy, popularnych tańców, które były rozkoszą młodych, żebraków śpiewających swoje typowe viellas de rueda, dopóki żołnierze nie zaczną swoich okrzyków sygnalizujących powrót do garnizonu.”

Części utworu:

  1. Le campane di l’Ave Maria – Ave Maria dotyczy głównego kościoła, słychać naśladowanie brzmienia dzwonów.
  2. Il tamburo dei Soldati – żołnierski werbel.
  3. Minuetto dei Ciechi – menuet ślepych żebraków. Boccherini zalecał trzymanie wiolonczeli na kolanach i granie bez smyczka imitując gitarę.
  4. Il Rosario – Rosarium, część w wolnym tempie.
  5. Passacalle – Passacaglia ulicznych śpiewaków nazywanych Los Manolos. Towarzyszą okrzyki i gwar miejskiej biedoty. Nie jest to typowa passacaglia z suit orkiestrowych. W Hiszpanii oznacza ona śpiewanie podczas przechadzki ulicą.
  6. Il tamburo – żołnierski werbel.
  7. Ritirata – odgłosy capstrzyku straży nocnej.

Ostatnia pozycja koncertu – Verklärte Nacht Arnolda Schönberga to pierwszy w historii muzyki poemat symfoniczny napisany na zespół kameralny. Jest ponadto najczęściej wykonywanym utworem kompozytora. Kompozycja powstała w 1899 roku, początkowo na sekstet smyczkowy, w 1917 roku opracowany przez kompozytora na kameralną orkiestrę smyczkową. Inspiracją do poematu był wiersz Richarda Dehmela o tym samym tytule, opisujący historię mężczyzny i kobiety idących przez ciemny las w księżycową noc. Kobieta dzieli mroczny sekret ze swoim nowym kochankiem: nosi dziecko innego mężczyzny. Chociaż Verklärte Nacht ma fabułę, nie przedstawia niczego więcej niż spacer i rozmowę: „Och, spójrz” – krzyczy mężczyzna – „jak wszechświat lśni!” a ich życie przemienia się w nocy.

Udział w koncercie jest bezpłatny.

Projekt finansowany z programu „Kultura w sieci” Narodowego Centrum Kultury i Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego.